مراقبت های لازم بعد از پیوند کلیه


 
موفقیت آمیز بودن عمل پیوند کلیه در طولانی مدت به عوامل گوناگونی وابسته است. به همین دلیل فرد باید: ‏

• به طور مرتب به پزشکان معالج خود مراجعه کرده تا معاینات لازم را انجام دهد.‏

• داروهای ضد رد پیوند را روزانه و با دوز مناسب، طبق دستور پزشکان تیم پیوند مصرف کند، تا بدن ‏کلیه جدید را پس نزند. ‏

• طبق برنامه، آزمایش های لازم جهت بررسی عملکرد کلیه را انجام دهد.‏

• سبک زندگی سالمی را دنبال کند که شامل رژیم غذایی مناسب، ورزش کردن و در صورت لزوم ‏کاهش وزن می باشد. ‏


به علاوه، برای اینکه از پیوند کلیه نتیجه بهتری بگیرید، بهتر است به توصیه های زیر نیز توجه کنید.‏

فعالیت: ‏

بسیاری از بیماران پیوند کلیه بعد از بهبودی از عمل جراحی، احساس انرژی بیشتری می کنند و در نتیجه ‏مشتاق هستند تا میزان فعالیت بدنی خود را افزایش دهند.

 بعد از مرخص شدن از بیمارستان، توصیه ما به ‏بیماران این است که میزان فعالیت بدنی خود را به مرور افزایش دهند ولی بیش از حد خود را خسته نکنند. ‏برای جلوگیری از خطرات احتمالی در هنگام فعالیت موارد زیر را رعایت کنید:‏

• حداقل تا مدت 6 هفته، از بلند کردن اجسام سنگین خودداری کنید و وزن اجسام قابل حمل را به ‏تدریج افزایش دهید. ‏

• از خوابیدن یا خم شدن روی قسمت های جراحی شده خودداری کنید، چرا که ممکن است باعث ‏کمر درد شود. ‏

• به تدریج میزان فعالیت بدنی خود را افزایش دهید.‏

• حداقل تا 12 هفته از انجام ورزش های سنگین خودداری کنید.‏

• از انجام برخی ورزش ها، مانند بوکس یا ورزش های رزمی، که به طور مستقیم ممکن است به کلیه ‏فشار وارد کند خودداری کنید. ‏

 
موارد زیر به شما کمک می کند تا فعالیت خود را افزایش دهید:‏

• ماشین را کمی دورتر از مقصد خود پارک کنید و هر روز مسافتی که پیاده روی می کنید را افزایش ‏دهید.‏
• به جای استفاده از خودرو، با دوچرخه سر کار بروید.‏
• به جای استفاده از آسانسور، از پله ها استفاده کنید.‏

تغذیه:‏

بعد از پیوند، با بهبود عملکرد کلیه، ممکن است بتوانید تنوع بیشتری در رژیم غذایی خود داشته باشید. ‏متخصصان تغذیه در این خصوص توصیه های لازم را به شما ارائه می کنند.‏

‏ شش هفته اول پس از پیوند توصیه می شود از انواع میوه  ها، سبزیجات، پروتئین و کربوهیدرات ها استفاده ‏کنید. همچنین برای جلوگیری از تداخل دارویی، ممکن است لازم باشد تا از مصرف برخی مواد غذایی ‏خودداری کنید.

افزایش وزن در کوتاه مدت، یکی از مشکلات شایع بیماران، بعد از پیوند کلیه می باشد. با ‏رعایت رژیم غذایی سالم می توانید از افزایش وزن و افزایش سطح چربی خون جلوگیری کرد.

از دیگر ‏مشکلاتی که بیمار ممکن است پس از عمل پیوند به آن دچار شود، دیابت است که دلیل آن تاثیر استفاده از ‏داروهای استروئیدی و افزایش وزن می باشد. با کنترل وزن و سطح چربی خون می توانید از ابتلا به بیماری ‏های قلبی، سکته مغزی و دیابت در امان بمانید.

 برای حفظ سلامت استخوان و جلوگیری از پوکی استخوان ها، ‏اضافه کردن کلسیم در رژیم غذایی ضرورت دارد. بهتر است از تمام 5 گروه غذایی، مواد غذایی متنوعی را در ‏رژیم غذایی خود بگنجانید.‏

توصیه های غذایی زیر به شما در حفظ سلامتتان پس از پیوند کمک می کند:‏

• وعده های غذایی را منظم میل نمایید.‏

• در هر وعده از غذاهایی که حاوی نشاسته هستند، مانند نان، سیب زمینی، برنج، غلات، ماکارونی و ...  ‏استفاده کنید. بهتر است از غلات سبوس دار استفاده کنید.‏

• مصرف چربی ها و چربی های اشباع شده را کاهش دهید.‏

• میزان قند دریافتی از موادی مثل بیسکوئیت، نوشیدنی، کیک و شکلات را محدود کنید؛ اما نیازی به  ‏کاهش قند میوه ها یا لبنیات  نیست. چرا که این مواد غذایی  حاوی مواد مغذی بسیاری می باشند و ‏مصرف آن ها توصیه می شود. ‏

• حداقل هفته ای یک بار ماهی مصرف کنید. ‏

• روزانه پنج واحد میوه و سبزیجات مصرف کنید.‏

• از نمک و غذا های شور کمتر استفاده کنید.‏

• برخی از داروهایی که استفاده می کنید ممکن است به مرور باعث از دست دادن کلسیم استخوان ها ‏شده و در نتیجه باعث افزایش احتمال شکنندگی استخوان ها می شود. به غیر از مواردی که پزشک ‏یا متخصص تغذیه توصیه می کنند، شما باید بیشتر از غذاهای سرشار از کلسیم مصرف کنید.‏‎ ‎

 
عفونت ها

داروهای ضد رد پیوند به بدن کمک می کنند تا کلیه جدید را پس نزند، اما در عین حال سیستم ایمنی ‏را نیز تضعیف می کند. با تضعیف سیستم ایمنی بدن، عفونت های ویروسی  و سایر عفونت ها مشکل ‏ساز می شوند.‏

برای جلوگیری از ابتلا به عفونت ها باید: ‏

• دست ها را به طور مرتب بشویید.‏

• بهداشت را در تماس با دیگران کاملا رعایت کنید.‏

• از نزدیک شدن به افرادی که بیماری های مسری دارند خودداری کنید.‏

• از نزدیک شدن به کودکانی که به تازگی واکسن زنده ضعیف شده و نیز افرادی که فرم نازال ‏‏(بینی) واکسن آنفلوآنزا را دریافت کرده اند خودداری کنید.‏

• اگر برنامه سفر دارید حتما از قبل با پزشک خود در این مورد صحبت کنید.‏
 
 
 
واکسیناسیون

دریافت واکسن با تایید تیم پزشکی می تواند برای سلامت فرد مفید باشد. حداقل 6 ماه زمان پس از دریافت ‏پیوند نیاز است تا بتوانید هرگونه واکسنی دریافت کنید.‏

بعد از پیوند، هرگز نباید واکسن حاوی ویروس زنده یا ضعیف شده دریافت کنید. از جمله این واکسن ها می ‏توان آبله مرغان، تب زرد، سرخک، اوریون، سرخچه، واکسن فلج اطفال خوراکی، واکسن زونا و فرم نازال ‏‏(بینی) واکسن آنفلوآنزا را نام برد. حتی باید از تماس مستقیم با افرادی که این نوع واکسن ها را دریافت کرده ‏اند نیز خودداری کنید.‏

واکسن هایی که حاوی ویروس مرده یا غیر فعال شده هستند قابل استفاده می باشند. از جمله این واکسن ها ‏می توان واکسن تزریقی آنفلوآنزا، واکسن دیفتری-کزاز، آزمایش پوستی سل و  واکسن پنوموکوکی را نام برد. ‏

سیگار نکشید!‏

استعمال سیگار برای سلامتی مضر است و عمر کلیه پیوند شده را کم می کند. سیگار احتمال ابتلا به عفونت ‏های ریه و انواع سرطان را افزایش می دهد به خصوص این که داروهای ضد رد پیوند نیز احتمال این موارد را ‏می افزایند. ‏

مراقبت های پوستی

‏ داروهای ضد رد پیوند احتمال ابتلا به سرطان پوست را افزایش می دهند؛ به همین خاطر حتما از پوشش ‏مناسب برای پوست خود استفاده کنید (کلاه و کرم های ضدآفتاب با 30 ‏SPF‏ و بالاتر). 

در روزهای ابری هم ‏همین مراقبت ها را انجام دهید، چرا که در این حالت نیز اشعه های خورشید برای پوست مضر است. به طور ‏مرتب پوست خود را معاینه کنید و در صورت هر گونه تغییر درخال یا لکه های پوستی  به پزشکتان مراجعه ‏کنید. ‏

مراقبت از دندان ها

حتما به دندان پزشک خود اطلاع دهید که عمل پیوند کلیه انجام داده اید و در حال مصرف چه داروهایی ‏هستید. 

به طور مرتب معاینات دوره ای دندانپزشکی داشته باشید و بهداشت دهان و دندان را رعایت کنید. ‏اگر زخمی در دهانتان هست که بهبود پیدا نمی کند، حتما باید توسط پزشک مورد بررسی قرار گیرد.‏


مراقبت از چشم ها

حداقل 6 ماه پس از پیوند برای خرید عینک جدید اقدام کنید، چرا که در چند ماه اول بعد از پیوند دید شما ‏دچار تغییراتی می شود.

بهتر است حداقل هر دو سال یک بار برای بررسی وضعیت چشم های خود به چشم ‏پزشک مراجعه کنید تا اگر مشکلی وجود دارد در مراحل اولیه درمان شود.‏


بارداری

توصیه می شود در یک سال اول بعد از پیوند کلیه باردار نشوید. بنابراین از روش های  ضد بارداری موثر ‏استفاده کنید.

  بارداری می تواند بر کلیه ها فشار وارد کند. همچنین، داروهای مصرفی نیز ممکن است بر  ‏سلامت کودک تاثیر بگذارد. اما اگر قصد باردار شدن دارید، به کلینیک های مشاوره و متخصص در زمینه  ‏بارداری مراجعه کنید.‏

UP