فیبریلاسیون دهلیزی ‏

 
گردآوری و ترجمه: دکتر نگین پرویز (پزشک عمومی)‏
 
در شرایط عادی قلب انسان قادر به پمپ کردن ضربان های قوی و پایدار می شود که بیش از صد هزار ضربان ‏قلب در روز می باشد.

اما اگر شما بیماری فیبریلاسیون دهلیزی یا ‏Afib ‎‏ داشته باشید، قلب آن طور که باید ‏ضربان نمی زند. خیلی از افراد با این بیماری می گویند که آن ها می توانند حس کنند قلب آن ها بعضی از ‏ضربان ها را رد می کند و یا انگار در حال مسابقه است.‏

AFib‏ شایع ترین بیماری ریتم قلب یا آریتمی می باشد. بزرگ ترین نگرانی در رابطه با این بیماری این است ‏که می تواند لخته های خونی در قلب تشکیل دهد که ممکن است به قسمت های دیگر بدن رفته و باعث ‏سکته مغزی یا نرسیدن جریان خون به ارگان های حیاتی شود.

در واقع این بیماران پنج برابر بیشتر از افراد ‏عادی در معرض سکته مغزی قرار دارند. حتی می تواند باعث نارسایی قلبی نیز بشود، اما تشخیص و درمان به ‏موقع این بیماری می تواند از این مشکلات جلو گیری کند.‏

فیبریلاسیون دهلیزی چیست؟

سیستم الکتریکی قلب شما به قلب می گوید که چه زمانی دچار انقباض شود و جریان خون را به قسمت های ‏دیگر بدن پمپ کند.

 در فیبریلاسیون دهلیزی این اتفاق نمی افتد و ایمپالس های الکتریکی به درستی کار ‏نمی کنند، در نتیجه ما یک ضربان قلب بسیار سریع و نا منظم خواهیم داشت. در این حالت هر دو اتاقک ‏بالای قلب که دهلیز نامیده می شوند، دچار ارتعاش می شوند.

وقتی این اتفاق می افتد، ارتباط نرمال بین ‏اتاقک های بالا و پایینی قلب دچار مشکل می شوند. در نتیجه بسیاری از افرادی که این بیماری را دارند ‏احساس تخلیه سریع انرژی در بدن می کنند و در بالا رفتن از پله ها به راحتی دچار تنگی نفس می شوند و ‏دلیل این امر عدم توانایی قلب برای فرستادن خون اکسیژن دار به قسمت های دیگر بدن می باشد.‏
سه نوع فیبریلاسیون دهلیزی وجود دارد :‏

• پروکسیسمال (حمله ای): در این حالت ضربان قلب نا منظم و سریع در بیشتر مواقع خودشان بهبود ‏می یابند . معمولا هفت روز یا کمتر طول می کشد.‏

• پایدار:‌ بیشتر از یک هفته طول می کشد و می تواند به نوع دائمی تبدیل شود.‏

• دائم: در این حالت ریتم نرمال قلب نمی تواند بازگردد.‏

 
شایع ترین دلایل ابتلا به فیبریلاسیون دهلیزی ‏

• سن بالا، اگر چه که در هر سنی می تواند رخ دهد.‏

• شرایطی که می تواند به قلب فشار بیاورد که شامل فشار خون بالا‍‍، حمله  قلبی قبلی، جراحی قلب، ‏بیماری های دریچه ای قلب یا نارسایی قلبی می باشد.‏

• بیماری های دیگر مانند چاقی، آپنه در خواب (ایست تنفسی در خواب) یا پر کاری تیرویید.‏

• سابقه خانوادگی این بیماری ‏

• مصرف بیش از اندازه الکل ( نوشیدن سه لیوان یا بیشتر در روز)‏

• بیماری های ویروسی ‏

• بیماری های ریوی مانند بیماری های انسدادی مزمن ریه یا آمبولی ریوی ‏
 
 
 
حمله های این بیماری توسط شرایط مختلفی تحت تاثیر قرار می گیرند که شامل : ‏

• مصرف سنگین الکل ‏

• استفاده بیش از حد از کافئین یا محرک های دیگر

• دوره هایی از استرس های شدید

           مانند استرسی که بدن در مقابل جنگیدن با عفونت تحمل می کند.‏
           استرس به خاطر جراحی اخیر.‏

بعضی از افراد مبتلا به این بیماری علایم خاصی ندارند اما بعضی از آنها یک سری علایم را گزارش کرده اند : ‏

• احساس تپش قلب

• احساس خستگی غیر معمول

• تنگی نفس غیر قابل توضیح

• احساس سبکی سر و سرگیجه یا از حال رفتن (غش کردن)‏

• درد قفسه سینه

• عرق کردن


چگونه فیبریلاسیون دهلیزی تشخیص داده می شود؟


برای تشخیص این بیماری پزشک شما نیاز دارد که به یک جمع بندی از موارد زیر برسد :‏

• تاریخچه بیماری های قبلی و معاینه بالینی ‏

پزشک به ضربان قلب شما و ریتم آن گوش می دهد، نبض و فشار خون شما را می گیرد، به صدای ‏ریه های شما گوش می دهد تا متوجه هر گونه علامت از بیماری های عضلانی یا دریچه ای قلب شود.‏


• نتایجی که از نوار قلب شما به دست می آید :‏

سرعت و ریتم ضربان قلب شما را نشان می دهد؛

میزان قوی بودن و زمانی که سیگنال های الکتریکی از قلب عبور می کنند را نشان می دهد.‏
‏ 


روش های دیگر برای مانیتور کردن ریتم قلب شما در صورت نیاز


تست های دیگر شامل :‏

• پوشیدن هولتر مانیتور که در واقع یک دستگاه الکترو کاردیوگرام قابل حمل می باشد که فعالیت قلب ‏شما را طی بیست و چهار ساعت اندازه گیری و ضبط می کند.‏

• انجام دادن اکو کاردیوگرافی که در واقع یک نوع دستگاه اولترا سوند می باشد که می تواند از تمام ‏اتاقک های قلب عکس بگیرد و اندازه آن ها را مشخص کند و میزان پمپ خون توسط آن ها را اندازه ‏می گیرد.‏

• استفاده از ‏Event Monitor‏ که با فشار دادن یک دکمه به شما اجازه می دهد که همه  آنچه اتفاق ‏می افتد را ضبط کند، برالی مثال وقتی شما احساس درد در قفسه سینه، گیجی یا تپش قلب دارید. ‏یک سری الکترود بر روی قفسه سینه شما گذاشته می شود که با یک سیم به دستگاه ضبط کننده ‏متصل است. استفاده از این دستگاه نیاز به یک ماه زمان دارد.‏

درمان ‏

خبر خوب این است که با درمان صحیح شما می توانید زندگی طبیعی با این بیماری داشته باشید.

 ‏فیبریلاسیون دهلیزی درمان نشده می تواند منجر به تشکیل لخته خون، سکته مغزی و نارسایی قلبی شود.‏

درمان شما به مسائل زیادی بستگی دارد:‏

• سن 
• علایم و تعداد حمله های بیماری
• اگر ضربان قلب شما قابل کنترل نباشد
• اگر ریسک سکته مغزی شما بالا باشد
• داشتن بیماری های دیگر مانند بیماری های قلبی
 

درمان این بیماری نیاز به تغییر سبک زندگی و هم چنین کنترل تعداد ضربان و ریتم قلب دارد.‏
تغییر سبک زندگی شامل :‏
• خوردن غذا های سالم مانند میوه ها و سبزیجات تازه (غذا هایی که سرشار از فیبر می باشند) ،گوشت ‏کم چرب و ماهی و چربی های اشباع نشده مانند روغن زیتون

• محدود کردن مصرف الکل و کافئین

• ورزش منظم

• کنترل سطح استرس

• سیگار نکشیدن

• مصرف دارو ها همان طور که دستور داده شده

استفاده از دارو ‏
 
دلایل دارو درمانی:‏

• جلو گیری از تشکیل لخته خون یا حل کردن لخته هایی که وجود دارند.‏

• تنظیم ضربان و ریتم قلب

فرایند های درمانی


• کاردیو ورژن الکتریکی: از شوک الکتریکی با ولتاژ کم استفاده می شود که صفحه های آن روی قفسه ‏سینه قرار می گیرد تا ریتم قلب به حالت نرمال باز گردد.‏
• با استفاده از یک لوله که وارد ورید های موجود در پای بیمار می شود به سمت قلب می روند تا ‏سیگنال های الکتریکی اشتباه قلب را ترمیم کنند.‏
• ضربان ساز یا دفیبریلاتور دهلیزی وسیله ای است که در قلب کاشته می شود تا به آن برای برگشت ‏ریتم و ضربان درست کمک کند.‏


اگر این علایم را که شامل سکته مغزی می باشد داشتید، لطفاً با پزشک خود تماس ‏بگیرید:‏

• بی حسی یا ضعف در صورت ، دست ها یا پا مخصوصا اگر در یک طرف بدن باشد
• مشکل در راه رفتن یا از دست دادن تعادل
• مشکل در دید از یک چشم یا هر دو چشم
• سر درد شدید
 
 
 
 
UP